خوف از عقاب غفلت چه دنيوى و چه اخروى و فرح و شادمانى به عبادات و حسناتى كه خود رحمت الهى است و به او رسيده به خاطر ثوابهائى كه بر آن مترتب مىشود . « 1 » در روايتى مسعدة بن صدقه ، از امام صادق ( عليه السلام ) نقل مىكند كه فرمود : « مَنْ سَرَّته حَسَنَتُه و ساءَته سيّئتُه فهو مؤمن » : « كسى كه حسنة و كار شايسته او خشنودش كند ، و كار زشت او ناراحتش كند ، او مؤمن است » . « 2 » در روايتى ديگر نيز امام پنجم باقر العلوم ( عليه السلام ) فرمودند : پيامبر اكرم ( صلى الله عليه وآله ) از بهترين و برگزيده‌ترين بندگان سؤال شدند ، فرمودند : « الذّين اذا احْسَنُوا استَبْشَروا وَ اذا أَساؤُا استَغْفَروا و اذا اعطُوا شَكروا و اذا ابْتَلُوا صَبَروا و اذا غَضَبوا غَفَروا » : « كسانى كه وقتى احسان كرده و كار نيك كنند ، خشنودند و وقتى كار ناشايست كنند ، استغفار نمايند و وقتى چيزى به آنها اعطاء شود شكرگزارند ، و وقتى به مصيبت مبتلا شدند ، صبر كنند ، و وقتى ناراحت و غضبناك شدند ، ببخشند و درگذرند » . « 3 » بارى عامل دلهره متقين غفلت است ، آفتى كه به جان انسانها مىافتد و آنها را به ورطه نابودى و هلاكت مىسپارد . صاحب لئالى الاخبار از بعضى بزرگان نقل مىكند كه فرمود : غفلت قلب از حق ، عظيم‌ترين عيوب و بزرگترين گناهان است ، گرچه به اندازه آنى از آنات و لحظه‌اى از لحظات باشد ، و چنان كه عوام مردم بر سيئات خود عقاب مىشوند ، همچنين خواص و مقربين بر غفلات خود عقاب مىشوند ، پس بپرهيز از اختلاط و نشست و برخاست با اصحاب غفلت در هر حالى ، اگر مىخواهى از اهل كمال و

--> ( 1 ) . در شرح خوئى و ابن ابى الحديد دو احتمال را فقط در جانب فرحناكى آورده‌اند و به نظر ما دو احتمالى كه ذكر كرديم دقيقتر است . ( دقت شود ) . ( 2 ) . شرح نهج البلاغه خوئى ، جلد 12 ، صفحه 142 ، ذيل همين فراز . ( 3 ) . شرح نهج البلاغه خوئى ، جلد 12 ، صفحه 142 ، ذيل همين فراز . .